تومور مغزی در کودکان : علائم، تشخیص و روش های درمانی

 تومورهای اولیه مغزی در مغز شروع می‌شوند و به طور کلی خارج از بافت مغز گسترش نمی‌یابند. بیشتر سرطان های سیستم عصبی مرکزی تومورهای مغزی هستند. تومورهای مغزی ، بدخیم یا خوش خیم ، تومورهایی هستند که از سلول های مغز نشات می‌گیرند. تومور به رشد غیر طبیعی بافت گفته می‌شود.
یک تومور خوش خیم حاوی سلول های سرطانی نیست و معمولاً پس از برداشتن ، عود نمی‌کند. اکثر تومورهای خوش خیم مغز دارای مرزهای واضح هستند، به این معنی که به بافت اطراف حمله نمی‌کنند. این تومورها می‌توانند علایم مشابه تومورهای سرطانی را به دلیل اندازه و موقعیت آنها در مغز ایجاد کنند. تومورهای بدخیم مغزی حاوی سلول‌های سرطانی هستند.
تومورهای بدخیم مغزی معمولاً به سرعت در حال رشد هستند و به بافت های اطراف حمله می‌کنند و ممکن است بعد از درمان عود کنند. گاهی اوقات، تومورهای مغزی که سرطانی نیستند، به دلیل اندازه و موقعیت بدخیم و آسیب‌هایی که می‌توانند به عملکردهای حیاتی مغز وارد کنند، بدخیم نامیده شوند.
تومورهای مغزی می‌توانند در هر سنی ایجاد شوند. تومورهای مغزی که در نوزادان و کودکان ایجاد می‌شود ، از نظر نوع سلول‌ها و پاسخگویی به درمان با تومورهای مغزی بزرگسالان بسیار متفاوت است. در ادامه درباره تومور مغزی در کودکان صحبت خواهیم کرد.

تومور مغزی در کودکان

آناتومی مغز

سیستم عصبی مرکزی (CNS) شامل مغز و نخاع است. مغز یک اندام مهم است که فکر ، حافظه ، احساسات ، لمس ، مهارت‌های حرکتی ، بینایی ، تنفس ، دما ، گرسنگی و هر فرآیند تنظیم کننده بدن را کنترل می‌کند. مغز را می توان به مخ، ساقه مغز و مخچه تقسیم کرد:

  • مخ (جلوی مغز): از نیمکره راست و چپ تشکیل شده است. عملکردهای مخ شامل موارد زیر است: شروع حرکت ، احساس دما ، لمس ، بینایی ، شنوایی ، قضاوت ، استدلال ، حل مسئله ، احساسات و یادگیری.
  • ساقه مغز (پایه مغز) – شامل مغز میانی ، پشت و بصل النخاع است. عملکردهای این ناحیه شامل: حرکت چشم و دهان ، انتقال پیام های حسی (یعنی گرم ، درد ، بلند) ، گرسنگی ، تنفس ، هوشیاری ، عملکرد قلب ، دمای بدن ، حرکات غیر ارادی ماهیچه ها ، عطسه ، سرفه ، استفراغ و بلع است. 
  • مخچه (پشت مغز) – در پشت سر واقع شده است، عملکرد آن هماهنگ کردن حرکات ارادی ماهیچه ها و حفظ حالت بدن و تعادل است.

علائم تومور مغزی در کودکان چیست؟

موارد زیر شایع ترین علائم تومور مغزی در کودکان است. با این حال هر کودکی ممکن است علائم متفاوتی را تجربه کند. علائم بسته به اندازه و محل تومور متفاوت است. بسیاری از علائم مربوط به افزایش فشار در مغز یا اطراف آن است، مگر در کودکان بسیار خردسال (که استخوان جمجمه آنها هنوز به هم نچسبیده است) ، زیرا هیچ فضایی در جمجمه برای هیچ چیز به جز بافت های ظریف مغز و مایع آن نیست و هرگونه تومور ، بافت اضافی یا مایع می‌تواند باعث فشار بر مغز شده و علائم زیر را در پی داشته باشد:

افزایش فشار داخل جمجمه (ICP) – ناشی از بافت یا مایع اضافی در مغز. فشار ممکن است افزایش یابد زیرا یک یا چند بطن که مایع مغزی نخاعی را تخلیه می‌کنند (CSF ، مایعی که مغز و نخاع را احاطه کرده است) مسدود شده است و باعث می‌شود مایع در مغز محبوس شود. افزایش ICP می تواند موارد زیر را ایجاد کند:

  • سردرد
  • استفراغ (معمولاً صبح)
  • حالت تهوع
  • تغییر شخصیت 
  • خواب آلودگی
  • افسردگی
  • کاهش عملکرد قلب و تنفس و در صورت عدم درمان در نهایت کما

علائم تومورهای مغزی در مخ (جلوی مغز) ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • تشنج
  • اختلال در بینایی
  • لکنت زبان
  • فلج یا ضعف در نیمی از بدن یا صورت
  • افزایش فشار داخل جمجمه (ICP)
  • خواب آلودگی یا گیجی
  • تغییر شخصیت یا اختلال در قضاوت
  • از دست دادن حافظه کوتاه مدت
  • اختلالات راه رفتن
  • مشکلات ارتباطی

علائم تومورهای مغزی در ساقه مغز (پایه مغز) ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • تشنج مشکلات غدد درون ریز (دیابت یا تنظیم هورمون)
  • تغییرات بینایی یا دوبینی
  • سردرد فلج اعصاب یا ماهیچه های صورت یا نیمی از بدن
  • تغییرات تنفسی افزایش فشار داخل جمجمه (ICP)
  • پیاده روی ناشیانه و ناهماهنگ
  • از دست دادن شنوایی
  • تغییر شخصیت 

علائم تومورهای مغزی در مخچه (پشت مغز) ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • افزایش فشار داخل جمجمه (ICP)
  • استفراغ (معمولاً صبح بدون حالت تهوع اتفاق می‌افتد)
  • سردرد حرکات ناهماهنگ عضلات
  • مشکلات راه رفتن (آتاکسی)

علائم تومور مغزی ممکن است شبیه سایر شرایط یا مشکلات پزشکی باشد. همیشه برای تشخیص با پزشک فرزند خود مشورت کنید.

علت تومورهای مغزی در کودکان چیست؟

اکثر تومورهای مغزی دارای ناهنجاری های ژنی هستند که در کنترل چرخه سلولی نقش دارند و باعث رشد کنترل نشده سلول می شوند. این ناهنجاری‌ها ناشی از تغییرات مستقیم در ژنها، یا از طریق تنظیم مجدد کروموزوم‌ها هستند که عملکرد یک ژن را تغییر می‌دهند.
بیماران مبتلا به شرایط ژنتیکی خاص (نوروفیبروماتوز ، بیماری فون هیپل-لینداو ، سندرم لی فرامنی و رتینوبلاستوما) نیز در معرض افزایش خطر ابتلا به تومورهای سیستم عصبی مرکزی هستند. همچنین برخی گزارش ها مبنی بر ایجاد تومور مغزی در کودکان یک خانواده وجود دارد که هیچ کدام از این سندرم‌های ژنتیکی را ندارند.
برخی از مواد شیمیایی ممکن است ساختار ژنی را که بدن را در برابر بیماری ها و سرطان محافظت می‌کند ، تغییر دهند.
کودکانی که تحت درمان پرتو درمانی با سر به عنوان بخشی از درمان قبلی برای سایر بدخیمی ها قرار گرفته‌اند نیز در معرض افزایش تومورهای مغزی جدید هستند.

تومور مغزی چگونه تشخیص داده می شود؟

تومور مغزی چگونه تشخیص داده می شود؟

علاوه بر شرح حال کامل پزشکی و معاینه فیزیکی کودک ، روش‌های معاینه تومور مغزی ممکن است شامل موارد زیر باشد:

معاینه عصبی – پزشک رفلکس ها ، قدرت عضلات ، حرکت چشم و دهان ، هماهنگی و هوشیاری کودک شما را آزمایش می‌کند.

اسکن توموگرافی کامپیوتری (که CT یا CAT نامیده می‌شود) – یک روش تصویربرداری تشخیصی است که از ترکیب اشعه ایکس و فناوری رایانه برای تولید تصاویر افقی از بدن استفاده می‌کند. سی تی اسکن تصاویر دقیق هر قسمت از بدن ، از جمله استخوان ها ، ماهیچه ها ، چربی و اندام ها ، مانند مغز را نشان می‌دهد. سی تی اسکن نسبت به اشعه ایکس عمومی جزئیات بیشتری را نشان می‌دهد.

تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI) – یک روش تشخیصی است که از ترکیبی از آهنرباهای بزرگ ، امواج رادیویی و رایانه برای تولید تصاویر دقیق از اندام ها و ساختارهای داخل بدن استفاده می‌کند. MRI برای مشاهده مغز و نخاع بسیار مفید است.

اشعه ایکس – یک آزمایش تشخیصی است که از پرتوهای نامرئی انرژی الکترومغناطیسی برای تولید تصاویری از بافت‌های داخلی ، استخوان ها وغیره استفاده می‌کند.

آنژیوگرام – ماده حاجب در رگ های خونی مغز تزریق می‌شود و توسط اشعه ایکس به منظور تشخیص انواع خاصی از تومورها استفاده می‌شود. 

میلوگرام – اشعه ایکس از ستون فقرات ، شبیه به آنژیوگرام.

سوراخ کمری/ضربه نخاعی – یک سوزن مخصوص در قسمت پایین کمر ، در کانال نخاعی قرار می‌گیرد. این ناحیه اطراف نخاع است. مقدار کمی مایع نخاعی مغزی (CSF) را می‌توان برداشته و برای آزمایش ارسال کرد. CSF مایعی است که در اطراف مغز و نخاع قرار دارد.

توموگرافی گسیل پوزیترون (PET) – در پزشکی هسته ای‌، روشی که فعالیت متابولیک سلول ها را اندازه گیری می‌کند. اسکن PET ممکن است مناطقی از سرطان را نشان دهد که ممکن است در سی تی اسکن یا اسکن MRI دیده نشوند. بررسی تومور مغزی بیشتر به انواع سلول‌هایی که تومور در آنها شروع می‌شود و محل تومور بستگی دارد.

انواع مختلف تومورهای مغزی در کودکان

انواع مختلف تومورهای مغزی در کودکان چیست؟

انواع تومورهای مغزی شامل موارد زیر است:

گلیوما: شایع ترین نوع تومور مغزی گلیوما است. گلیوما از سلولهای گلیال که بافت حمایتی مغز هستند شروع می‌شود. انواع مختلفی از گلیوما وجود دارد که بر اساس محل یافتن آنها و نوع سلول های منشأ تومور طبقه بندی می‌شوند. انواع گلیوما به شرح زیر است:

  • آستروسیتوم ها: آستروسیتوم‌ها تومورهای سلول گلیال هستند که از سلولهای بافت همبند به نام آستروسیت ها گرفته شده اند. این سلول ها را می‌توان در هر نقطه از مغز یا نخاع یافت. آستروسیتوم ها شایع ترین نوع تومور مغزی دوران کودکی هستند. آستروسیتومها به طور کلی به تومورهای درجه بالا ، متوسط ​​یا پایین تقسیم می‌شوند. آستروسیتوم های درجه بالا بدخیم ترین تومورهای مغزی هستند. شایع ترین محل این تومورها در مخچه است، جایی که به آنها آستروسیتوم مخچه می‌گویند. این تومورها معمولاً علائم افزایش فشار داخل جمجمه ، سردرد و استفراغ را ایجاد می‌کنند. همچنین ممکن است مشکلاتی در راه رفتن و هماهنگی و همچنین دوبینی وجود داشته باشد.
  • گلیوم ساقه مغز: گلیومای ساقه مغز تومورهایی هستند که در ساقه مغز یافت می‌شوند. اکثر تومورهای ساقه مغز به دلیل موقعیت دور و عملکرد ظریف و پیچیده ای که دارد، نمی‌توانند با جراحی برداشته شوند. گلیومای ساقه مغز تقریباً منحصراً در کودکان رخ می‌دهد. گروهی که بیشتر تحت تأثیر قرار می‌گیرند‌، کودکان مدرسه ای هستند. این تومور معمولاً فشار داخل جمجمه ای را افزایش نمی‌دهد، اما ممکن است با مشکل دوبینی ، حرکت صورت یا یک طرف بدن یا مشکل در راه رفتن و هماهنگی مواجه شود.
  • آپاندیموما: اپاندیموما همچنین تومورهای سلول گلیال هستند. آنها معمولاً در دیواره بطن ها یا نخاع ایجاد می‌شوند. شایع ترین جایی که آنها در کودکان یافت می‌شود نزدیک مخچه است. تومور اغلب جریان CSF (مایع مغزی نخاعی ، که مغز و نخاع را احاطه کرده است.) مسدود می‌کند و باعث افزایش فشار داخل جمجمه می‌شود. آپاندیموما در مقایسه با دیگر تومورهای مغزی می‌تواند کند رشد کند، اما ممکن است پس از اتمام درمان عود کند. عود اپاندیموما منجر به تومور تهاجمی با مقاومت بیشتر در برابر درمان شود. حدود 5 تا 10 درصد از تومورهای مغزی دوران کودکی آپاندیموما هستند.
  • گلیومای عصب بینایی: گلیومای عصب بینایی در اعصاب یا اطراف آنها وجود دارد که پیام ها را از چشم به مغز ارسال می‌کند. آنها اغلب در افرادی که دارای نوروفیبروماتوز هستند دیده می‌شود ، وضعیتی که کودک در آن متولد می‌شود و احتمال ابتلا به تومور در مغز را افزایش می‌دهد. افراد معمولاً با از دست دادن بینایی و همچنین مشکلات هورمونی روبرو می‌شوند، زیرا این تومورها معمولاً در قاعده مغز واقع شده و کنترل هورمونی در آن قرار دارد و از عصب بینایی بوجود می‌آید. به دلیل ساختارهای حساس مغزی اطراف ، درمان آنها معمولاً مشکل است.

تومورهای اولیه نوروکتودرمی (PNET). PNET می‌تواند در هر نقطه از مغز کودک رخ دهد ، البته شایع ترین مکان در پشت مغز نزدیک مخچه است. هنگامی که آنها در اینجا رخ می‌دهند، مدولوبلاستوما نامیده می‌شوند. علائم بستگی به موقعیت آنها در مغز دارد ، اما معمولاً کودک فشار داخل جمجمه را افزایش می‌دهد. این تومورها به سرعت در حال رشد و اغلب بدخیم هستند و گاهی اوقات در سراسر مغز یا نخاع گسترش می‌یابند.

مدولوبلاستوما (Medulloblastomas): یکی از انواع PNET است که در نزدیکی خط وسط مخچه یافت می‌شود. این تومور به سرعت در حال رشد است و اغلب تخلیه CSF (مایع نخاعی مغزی) را مسدود می‌کند و باعث ایجاد علائم مرتبط با افزایش ICP می‌شود. سلول های مدولوبلاستوما می‌توانند به سایر مناطق سیستم عصبی مرکزی‌، به ویژه در اطراف نخاع گسترش (متاستاز) دهند. ترکیبی از جراحی ، پرتودرمانی و شیمی درمانی معمولاً برای کنترل این تومورها مورد نیاز است.

کرانیو فارنژیوم ها Craniopharyngiomas: تومورهای خوش خیمی هستند که در قاعده مغز و نزدیک اعصاب از چشم تا مغز و مراکز هورمونی ایجاد می‌شوند. بیشتر در کودکان و نوجوانان رخ می‌دهد ، اما می‌تواند در هر سنی ایجاد شود. علائم شامل سردرد و همچنین مشکلات بینایی است. عدم تعادل هورمونی، از جمله رشد ضعیف و کوتاهی قد. علائم افزایش فشار داخل جمجمه نیز ممکن است دیده شود. اگرچه این تومورها خوش خیم هستند، اما به دلیل ساختارهای حساس مغزی که آنها را احاطه کرده اند، حذف آنها دشوار است.

تومورهای منطقه پینه آل. بسیاری از تومورهای مختلف ممکن است در نزدیکی غده صنوبری ایجاد شود، غده ای که به کنترل چرخه خواب و بیداری کمک می‌کند. گلیوما در این ناحیه شایع است، مانند پینهوبلاستوما (نوعی PNET). علاوه بر این، تومورهای سلول‌های زایا ، شکل دیگری از تومورهای بدخیم، در این ناحیه یافت می‌شوند. کیست‌های خوش خیم غده صنوبری نیز در این محل دیده می‌شوند که تشخیص بین تومور مغزی بدخیم و خوش خیم را دشوار می‌کند. بیوپسی یا برداشتن تومور اغلب برای تشخیص انواع مختلف تومورها ضروری است. افراد مبتلا به تومور در این منطقه اغلب سردرد یا علائم افزایش فشار داخل جمجمه را تجربه می‌کنند. درمان بستگی به نوع و اندازه تومور دارد.

درمان تومورهای مغزی در کودکان

درمان تومور مغزی در کودکان

درمان اختصاصی تومور مغزی در کودکان توسط پزشک بر اساس موارد زیر تعیین می‌شود:

  • سن ، سلامت کلی و سابقه پزشکی فرزند شما
  • نوع ، محل و اندازه تومور
  • وسعت بیماری
  • تحمل فرزند شما برای داروها ، روش‌ها یا روش‌های درمانی خاص
  • انتظارات برای دوره بیماری
  • نظر یا ترجیح شما

درمان ممکن است شامل (درمان تک یا ترکیبی) باشد:

  • عمل جراحي. جراحی معمولاً اولین قدم در درمان تومورهای مغزی است. هدف این است که تا آنجا که ممکن است تومور را حذف کرده و عملکرد عصبی را حفظ کنیم. جراحی برای بیوپسی نیز ممکن است برای بررسی انواع سلول‌هایی که تومور برای تشخیص آنها ساخته شده است انجام شود. این کار اغلب در صورتی انجام می شود که تومور در ناحیه ای با ساختارهای حساس در اطراف آن قرار داشته باشد که ممکن است در حین برداشتن آسیب ببیند.
  • شیمی درمانی
  • پرتو درمانی
  • استروئیدها (برای درمان و جلوگیری از تورم به ویژه در مغز)
  • داروهای ضد تشنج (برای درمان و جلوگیری از تشنج های مرتبط با فشار داخل جمجمه)
  • شانت بطنی (به عنوان شانت VP نیز نامیده می شود). شنت VP ممکن است در سر قرار گیرد تا مایع اضافی از داخل مغز به شکم تخلیه شود. شنت VP به کنترل فشار داخل مغز کمک می‌کند.
  • پیوند مغز استخوان
  • توانبخشی (برای بازیابی مهارت های حرکتی از دست رفته و قدرت عضلانی ؛ ممکن است متخصصان گفتار ، فیزیک و کار در تیم مراقبت های بهداشتی شرکت کنند)
  • آنتی بیوتیک ها (برای درمان و پیشگیری از عفونت ها)
  • مراقبت پیگیری مداوم (برای مدیریت بیماری ، تشخیص عود تومور و مدیریت اثرات دیررس درمان)

چشم انداز بلند مدت برای کودک مبتلا به تومور مغزی

علائم و طول عمر کودکان مبتلا به تومور مغزی بستگی زیادی به موارد زیر دارد:

  • نوع تومور.
  • وسعت بیماری.
  • اندازه و محل تومور.
  • وجود یا عدم وجود متاستاز.
  • پاسخ تومور به درمان
  • سن و سلامت کلی کودک شما.
  • میزان تحمل فرزند شما نسبت به داروها و روش‌های درمانی خاص.

منبع

نظرات کاربران

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *